Skrót PEI pochodzi od nazwy Porcelain Enamel Institute. W branży płytek jest używany do określania odporności powierzchni szkliwionej na ścieranie. Badanie wykonuje się zgodnie z metodą opisaną w normie ISO 10545-7. Powierzchnia płytki jest poddawana działaniu materiału ściernego, a następnie oceniana pod kątem pojawienia się widocznych zmian.
Wynik badania przypisuje płytkę do określonej klasy użytkowej. Klasy są najczęściej oznaczane cyframi rzymskimi od I do V. Można spotkać również klasę 0, która oznacza powierzchnię nieprzeznaczoną do stosowania na podłodze.
PEI dotyczy przede wszystkim płytek szkliwionych. W ich przypadku warstwa dekoracyjna i użytkowa znajduje się na powierzchni płytki, dlatego podczas codziennego użytkowania może być stopniowo ścierana. W przypadku nieszkliwionego gresu technicznego stosuje się inne badanie, które ocenia odporność materiału na ścieranie wgłębne. Brak oznaczenia PEI nie musi więc oznaczać, że płytka jest nietrwała. Może wynikać z rodzaju jej powierzchni i zastosowanej metody klasyfikacji.
Czym jest skala badawcza i jak laboratoria oceniają odporność ceramiki na zarysowania
Zanim przejdziemy do poruszania się po domowych strefach, warto uściślić pojęcie PEI oraz samą metodologię jego sprawdzania. Skrót ten pochodzi od nazwy amerykańskiego instytutu badawczego, który standaryzuje procedury oceny wytrzymałości zewnętrznej warstwy szkliwa na ewentualne uszkodzenia mechaniczne. W warunkach rygorystycznych testów laboratoryjnych sprawdzana powierzchnia płytki poddawana jest działaniu obracającego się walca zaopatrzonego w materiał ścierny imitujący ostre drobiny kwarcu. Eksperci dokładnie liczą, przy jakiej liczbie obrotów pojawiają się pierwsze zauważalne mikrouszkodzenia i zmatowienia testowanej powłoki. Im więcej pełnych cykli wytrzyma sprawdzany fragment bez widocznych śladów zużycia, tym wyższą cyfrę w pięciostopniowej skali otrzymuje cała partia. Należy zawsze pamiętać, że zaleceń tych używamy wyłącznie przy produktach pokrytych warstwą szkliwa, natomiast w przypadku twardych gresów technicznych bada się zupełnie inne zjawisko fizyczne definiowane jako ścieralność wgłębna.
Umiarkowany ruch i klasy początkowe stosowane w przestrzeniach o minimalnym obciążeniu
Najniższe wartości umieszczone na skali wskazują na wyroby o wysoce dekoracyjnym charakterze, które wymagają wielkiej ostrożności w regularnym kontakcie fizycznym. Płytki z fabrycznym oznaczeniem numer jeden są wytwarzane praktycznie tylko z myślą o przyklejeniu na pionowej ścianie, gdyż nie tolerują długotrwałego tarcia wywoływanego przez nacisk ludzkich stóp. Z kolei parametry potwierdzone dwójką sugerują nam materiał zdatny do klejenia na podłodze, ale pod warunkiem chodzenia po metrach kwadratowych w miękkich pantoflach tekstylnych lub całkowicie boso. Taka specyfika czyni z nich idealny materiał wykończeniowy do intymnych łazienek w pokojach kąpielowych oddzielonych od reszty domu, gdzie nigdy nie naniesiemy piasku z drogi asfaltowej. Odrębną kwestią pozostaje ułożenie tak delikatnych okładzin w widocznym, otwartym korytarzu dla gości, co niemal natychmiast prowadzi do zniszczenia gładkiej powłoki ozdobnej kafelka.
Złoty środek w doborze parametrów przypisany dla głównej strefy dziennej oraz wygodnych jadalni
Kiedy poszukujemy rozwiązania dla najbardziej reprezentacyjnych i przestronnych części naszych mieszkań, najczęściej obracamy się w kręgu rozwiązań oznaczonych trójką. Płyty podłogowe zakwalifikowane przez producentów do trzeciego poziomu odporności znakomicie funkcjonują w doświetlonych salonach wypoczynkowych, pokojach młodzieżowych i wydzielonych jadalniach. Trzeba mieć tu na uwadze poprawne założenie, że są to metry wolne od bezpośredniego przejścia na zasypany liśćmi rzadko sprzątany taras betonowy lub mokry leśny ogródek. Jako profesjonalni specjaliści od projektowania płaskich powierzchni regularnie tłumaczymy partnerom, że kupowanie produktów przeznaczonych do trudnych zakładów produkcyjnych na użytek standardowego pokoju dziennego absolutnie mija się z ekonomicznym celem powziętych prac. Trzecia klasa optymalnie zabezpiecza zwyczajny cykl dnia w obuwiu miejskim lub obuwiu lżejszym, jednocześnie udostępniając inwestorom najszerszą paletę wiernych reprodukcji surowego ubarwienia natury.
Przedpokoje oraz pomieszczenia wiatrołapów narażone na wnoszenie brudu od strony ulicy
Każda inwestycja przechodzi weryfikację swojej odporności na niewielkiej powierzchni przy głównych drzwiach zabezpieczających wejście na teren zamknięty. Ostre minerały, grube ziarna żwiru i wysuszone błoto zostają przyklejone do bieżnika głębokiego kozaka i pracują na gresowej tafli bardzo punktowo, generując naprężenia zdzierające cienkie szkło przy pomocy pełnej naszej wagi. Wobec takich czynników ryzyka absolutnie zalecamy zabezpieczenie podłoża w strefach bliskich zewnętrznej aury materiałem sklasyfikowanym mocną cyfrą cztery. Solidny dobór wspomnianego certyfikatu zdejmuje presję ciągłego kontrolowania podeszw naszych pociech powracających z wietrznego boiska piłkarskiego. Zostawiając tę kwestię w pełni omówioną wspomnieć trzeba, że stopień piąty zarezerwowany bywa na wielkie inwestycje w obiektach użyteczności publicznej rzędu aptek, przychodni czy węzłów przesiadkowych na stacjach metra.
Jaka klasa PEI sprawdzi się w łazience?
W prywatnej łazience zwykle nie występuje intensywny ruch ani duża ilość piasku. Z tego powodu w spokojnie użytkowanych pomieszczeniach mogą sprawdzić się płytki PEI II. W łazience rodzinnej, z której codziennie korzysta kilka osób, bezpieczniejszym wyborem może być PEI III.
Sama klasa ścieralności nie decyduje jednak o bezpieczeństwie podłogi. W strefie prysznica ważniejsza będzie odpowiednia antypoślizgowość, prawidłowo wykonany spadek oraz format pozwalający dopasować okładzinę do odpływu. PEI nie informuje, czy mokra powierzchnia będzie śliska.
Jaką klasę PEI wybrać do kuchni?
Kuchnia jest użytkowana częściej niż sypialnia lub prywatna łazienka. Po podłodze regularnie przesuwa się krzesła, pojawiają się zabrudzenia, a użytkownicy poruszają się w różnym obuwiu. Z tego powodu do typowej kuchni domowej najczęściej dobiera się płytki co najmniej klasy PEI III.
Jeżeli kuchnia jest połączona z wejściem, tarasem lub ogrodem, na podłogę może być nanoszony piasek. W takim układzie rozsądne jest rozważenie klasy PEI IV. Podobna zasada dotyczy kuchni w lokalach gastronomicznych, gdzie ruch jest intensywniejszy niż w domu, a powierzchnia jest częściej czyszczona.
Jaki PEI sprawdzi się w salonie?
W salonie bez bezpośredniego wyjścia na zewnątrz zazwyczaj wystarcza PEI III. Taka klasa odpowiada standardowemu użytkowaniu domowemu, również wtedy, gdy w pomieszczeniu przebywa kilka osób i regularnie przesuwa się lekkie meble.
Inaczej należy podejść do salonu połączonego z tarasem. W sezonie letnim domownicy mogą nanosić na podłogę piasek i drobiny ziemi. W strefie przy drzwiach tarasowych powierzchnia będzie zużywana intensywniej niż w pozostałej części pomieszczenia. W takim przypadku klasa PEI IV może zapewnić większy margines bezpieczeństwa.
Jaka klasa ścieralności jest potrzebna w przedpokoju?
Przedpokój jest jednym z najbardziej wymagających miejsc w domu. To właśnie tutaj na podeszwach pojawia się piasek, błoto i drobne kamienie. Podłoga jest też regularnie czyszczona, a ruch koncentruje się na niewielkiej powierzchni pomiędzy wejściem a kolejnymi pomieszczeniami.
Do przedpokoju zwykle wybiera się płytki klasy PEI IV. W budynkach wielorodzinnych, w których do mieszkania wchodzi się z czystej klatki schodowej, warunki mogą być łagodniejsze niż w domu jednorodzinnym z wejściem bezpośrednio z podjazdu lub ogrodu. Decyzję należy więc dopasować do realnego sposobu korzystania z przestrzeni.
Czego nie mówi klasa PEI?
PEI nie określa odporności płytki na pękanie pod wpływem ciężaru. Płytka o klasie PEI V może mieć bardzo odporną powierzchnię, ale jej trwałość nadal zależy od rodzaju podłoża, prawidłowego rozprowadzenia kleju, grubości produktu i sposobu montażu.
Klasa ścieralności nie jest również klasą antypoślizgowości. Parametry R9, R10, R11 lub wyższe dotyczą zachowania powierzchni pod kątem ryzyka poślizgu i są oceniane inną metodą. W łazience, kuchni, strefie wejściowej lub na tarasie trzeba więc analizować PEI i antypoślizgowość osobno.
PEI nie potwierdza także mrozoodporności. Płytka przeznaczona na taras musi mieć odpowiednią nasiąkliwość i deklarowane zastosowanie zewnętrzne. Wysoka odporność szkliwa na ścieranie nie zabezpieczy produktu przed uszkodzeniem spowodowanym zamarzaniem wody w strukturze materiału.
Parametru PEI nie należy też traktować jako bezpośredniej klasy odporności na zarysowania. Badanie ocenia zużycie powierzchni wywołane powtarzalnym działaniem materiału ściernego. Pojedynczy kontakt z ostrym lub bardzo twardym przedmiotem może pozostawić ślad również na płytce o wysokiej klasie.
Czy wyższa klasa PEI zawsze oznacza lepszą płytkę?
Wyższa klasa PEI oznacza większą odporność szkliwa na ścieranie, ale nie świadczy automatycznie o wyższej jakości całego produktu. Do ściany w łazience nie jest potrzebna płytka PEI V. W spokojnie użytkowanej sypialni wysoka klasa również nie przyniesie odczuwalnej przewagi, jeśli pozostałe parametry i wygląd produktu są takie same.
Dobry wybór polega na dopasowaniu klasy do rzeczywistego obciążenia. Kupowanie najwyższego dostępnego PEI bez analizy zastosowania może niepotrzebnie ograniczyć wybór wzorów i wykończeń. Zbyt niska klasa jest jednak ryzykowna w miejscach intensywnego ruchu, ponieważ wymiana startego szkliwa nie jest możliwa bez demontażu okładziny.
Jak sprawdzić PEI przed zakupem płytek?
Klasy ścieralności należy szukać w karcie technicznej, deklaracji właściwości użytkowych lub opisie konkretnego produktu. Nie należy przypisywać jednej klasy całej kolekcji wyłącznie na podstawie jej nazwy. Poszczególne kolory, powierzchnie i warianty wykończenia mogą mieć inne parametry.
Przed wyborem dobrze jest określić, czy pomieszczenie ma bezpośredni kontakt ze strefą zewnętrzną, ile osób będzie z niego korzystać, w jakim obuwiu będą się poruszać oraz czy na podłogę będzie nanoszony piasek. Dopiero na tej podstawie można ocenić, czy wystarczy PEI III, czy potrzebna będzie klasa IV lub V.
W Domin Ceramika możesz porównać parametry dostępnych płytek i dobrać powierzchnię do łazienki, kuchni, salonu, przedpokoju albo projektu komercyjnego. Przy zakupie konkretnego wariantu należy zawsze sprawdzić jego kartę techniczną, ponieważ sam wygląd płytki nie pozwala ocenić odporności szkliwa.
Dobierz klasę PEI do miejsca użytkowania
PEI pomaga ocenić, jak intensywny ruch może znosić szkliwiona powierzchnia płytki bez szybkiego pojawienia się widocznych śladów. Do łagodnie użytkowanych łazienek mogą wystarczyć niższe klasy, w salonach i kuchniach najczęściej stosuje się PEI III, a w przedpokojach, wejściach i intensywniej użytkowanych przestrzeniach rozważa się PEI IV lub V.
Przed zakupem sprawdź oznaczenie konkretnego produktu oraz pozostałe parametry wymagane w danym pomieszczeniu. W salonach Domin Ceramika możesz porównać dostępne warianty i dobrać płytki do rzeczywistego natężenia ruchu, sposobu użytkowania oraz warunków montażu.